Video ile Almanca: Was ist etwas? (C1)

C1Video ile Almanca

Was ist etwas?«Bir şey» nedir? Maddenin en küçük yapı taşları

Her şey nelerden oluşur? Kurzgesagt bu soruyu altı dakikada, canlandırmalar ve karşılaştırmalarla cevaplıyor: boşluk bir okyanusa, kuvvetler bir masa oyununun kurallarına benziyor. Konu fizik, dil ise bilim anlatımının dili: soyut isimler, ilgi cümleleri, yoğun bilgi. Video konuyu bilerek sadeleştiriyor; burada bir fizik dersi olarak değil, bilim dilini dinlemek için seçildi. C1 için, özellikle üniversiteye hazırlananlar için iyi bir dinleme metni. Videoyu izleyin, adım adım alıştırmaları çözün.

Seviye: C1Video: 6 dkDinleme + kelimeKaynak: Dinge Erklärt – Kurzgesagt
Bu videoyla
  • Bilim dilinin kelimeleri: das Teilchen, das Feld, die Wechselwirkung, hervorbringen, zugrunde liegen
  • Soyut bir konuyu anlatan karşılaştırmaları izlemek: okyanus, masa oyunu, yapı seti
  • İlgi cümleleri: das, was … · alles, was … · nach denen …

Videodan önce: kelimeler

Bu kelimeler videoda geçiyor. Bir kez okuyun; hepsini ezberlemeniz gerekmez, videoda duyunca tanımanız yeter.

die Materiemaddedas Teilchenparçacıkdas Elementarteilchentemel parçacıkdas Feldalandie Strahlungışınımdie Kraftkuvvet (çoğulu: die Kräfte)die Schwerkraftkütleçekimider Atomkernatom çekirdeğidas Brettspieltahta üzerinde oynanan oyun (satranç gibi)die Wechselwirkungetkileşimder Bestandteilbileşender Bausteinyapı taşıdas Regelwerkkurallar bütünühervorbringenortaya çıkarmak, meydana getirmekanregenuyarmak (fizikte: bir alanı uyarmak)wahrnehmenalgılamaksich zusammenfügenbir araya gelip birleşmekzugrunde liegenbir şeyin temelinde yatmak (+ Dativ: die Felder, die den Teilchen zugrunde liegen)
  • Woraus besteht alles, was du siehst?Gördüğünüz her şey nelerden oluşur? Bildiğiniz Almanca kelimelerle bir iki cümle kurun.
  • Was stellst du dir unter leerem Raum im Universum vor?«Boş uzay» deyince ne düşünüyorsunuz? Video bu soruya şaşırtıcı bir cevap veriyor.

Video

Kaynak: Dinge Erklärt – Kurzgesagt — «Was ist etwas?». Kurzgesagt’ın Almanca kanalından; video 2019’da ARD ile ZDF’nin gençlik ağı funk için yayımlandı.YouTube’da aç →
Nasıl izlemeli?
  1. İlk kez altyazısız ve durdurmadan izleyin; her kelimeyi anlamanız gerekmez.
  2. İkinci kez izlerken aşağıdaki alıştırmaları açın. Sorulardaki ▶ düğmesi videoyu ilgili yerden başlatır.
  3. Takıldığınız yerde videonun kendi Almanca altyazısını açabilirsiniz.

Alıştırmalar

1

Worum geht es im Video?

İlk izlemeden sonra. Video ne anlatıyor? Doğru olan bütün cümleleri seçin — birden fazla cevap doğru olabilir.

Im Video geht es darum, …

2

Was sagt das Video?

İkinci izleme. Her soruda tek cevap doğru. Emin değilseniz ▶ düğmesiyle o bölümü yeniden dinleyin; kontrol edince kısa açıklama görünür.

Womit vergleicht das Video den leeren Raum?

Was ist ein Photon nach der Darstellung des Videos?

Wie viele Arten von Elementarteilchen nennt das Video insgesamt?

Woraus bestehen Protonen und Neutronen?

Woraus entstehen Bosonen laut Video?

Welche Rolle haben die Kräfte im Vergleich mit dem Brettspiel?

Welche der beiden hier verglichenen Wechselwirkungen wirkt laut Video auf Elektronen?

3

Was kommt zuerst, was dann?

Sahnelere videodaki sırasıyla dokunun; sağdaki listeye geçerler. Yanlış koyduğunuzu geri almak için ona tekrar dokunun.

Sahneler

Sizin sıranız

    4

    Zusammenfassung: Ergänze den Text.

    Videonun kısa özeti. Boşluğa tıklayın, sonra aşağıdan kelimeyi seçin. Her kelime bir kez kullanılır; bir kelime fazladır.

    Räumt man das Universum komplett aus, bleibt kein völliges Nichts: Überall gibt es , die man sich wie stille Ozeane vorstellen kann. Wird ein Feld angeregt, entsteht eine kleine Welle, und diese Welle ist ein . Die Felder können 17 Teilchen : Leptonen, Quarks und Bosonen. Quarks und Leptonen sind die der Materie. Was die Teilchen tun können, bestimmen vier , darunter die Schwerkraft und die starke . Physiker nennen diese Theorie das Standardmodell.

    5

    Grammatik: Schreib die richtige Form.

    Videonun dili ilgi cümleleriyle kurulu. alles gibi genel anlamlı zamirlerden ve gösterme zamiri das‘tan sonra ilgi cümlesi çoğunlukla was ile başlar. Bir isme bağlanan ilgi zamiri ise cinsiyet ve sayı bakımından o isme uyar; hâlini ilgi cümlesindeki görevi ya da önündeki edat belirler (nach + Dativ: denen). Boşluğa was ya da der / die / das dizisinden uygun ilgi zamirini yazın. Büyük/küçük harf önemlidir.

    Beispiel: Aus ihnen besteht alles, ___ du siehst. → Aus ihnen besteht alles, was du siehst.

    Ist es das, wir Vakuum nennen?

    Wasser besteht aus Molekülen, aus Atomen aufgebaut sind.

    Das Photon ist ein Teilchen, wir als Licht wahrnehmen.

    Die Kräfte sind die Regeln, nach sich die Teilchen zusammenfügen.

    Alles, äußerlich komplex wirkt, besteht laut Video aus wenigen Teilchenarten.

    Der Computer, dich von deinen Pflichten ablenkt, besteht auch aus Quarks und Leptonen.

    6

    Was bedeutet das Wort hier?

    Videoda geçen bir cümle. Sözlüğe bakmadan, cümlenin geri kalanından anlamı çıkarın.

    Doch eine steife Brise kann massive Wellen entstehen lassen.

    «steife Brise» burada ne demek?

    7

    Sprich!

    Soruyu okuyun ve videodaki okyanus karşılaştırmasını kullanarak üç dört cümleyle açıklayın. Mikrofon isteğe bağlıdır: tarayıcı söylediğinizi yazıya döker; bu bir not değildir, anlamı örnek cevapla siz karşılaştırırsınız.

    Wie veranschaulicht das Video ein Feld und die Entstehung eines Teilchens?

    Örnek cevabı aç

    Im vereinfachten Bild des Videos kann man sich ein Feld wie einen stillen Ozean vorstellen, der überall im Universum vorhanden ist. Solange nichts passiert, bleibt er ruhig. Wird das Feld jedoch angeregt, entsteht eine kleine Welle, und genau diese Welle nehmen wir als Teilchen wahr, zum Beispiel als Photon.

    8

    Schreib!

    Videonun ana düşüncesini, fizik bilmeyen bir okur için özetleyin (120–160 kelime). Videodaki karşılaştırmalardan en az birini kullanın ve en az iki ilgi cümlesi kurun. Önce kendiniz yazın, sonra örnekle karşılaştırın.

    Yazınızda bunlar var mı?
    • Bir karşılaştırma: wie ein Ozean / wie die Regeln eines Brettspiels
    • İlgi cümleleri: das, was … / Teilchen, die …
    • En az iki ilgi cümlesi var mı? İsteğe bağlı: lässt sich zurückführen gibi bir yapı
    Örnek cevabı aç

    Das Video geht der scheinbar einfachen Frage nach, woraus alles besteht. Um sie zu beantworten, wird das Universum zunächst in Gedanken ausgeräumt. Doch selbst der leere Raum ist nicht völlig leer: Er ist von Feldern durchzogen, die man sich wie stille Ozeane vorstellen kann. Wird ein solches Feld angeregt, entsteht eine Welle, und diese Welle ist das, was Physiker ein Teilchen nennen. Insgesamt kennt man 17 Teilchen, die sich in Leptonen, Quarks und Bosonen einteilen lassen. Was diese Teilchen tun können, bestimmen vier grundlegende Kräfte. Das Video vergleicht sie mit den Regeln eines Brettspiels, bei dem die Teilchen die Figuren sind und das Universum das Spielbrett ist. Auf diese Weise lässt sich selbst ein so komplexes Phänomen wie das Leben auf wenige Bausteine und Regeln zurückführen. Diese Theorie heißt Standardmodell der Elementarteilchenphysik.

    1 / 8

    Videodan akılda kalsın

    Videoda geçen birkaç cümle. ▶ düğmesi videoyu o cümleden başlatır.

    • Die einfachen Fragen sind am schwierigsten zu beantworten.Basit sorular, cevaplaması en zor olanlardır.
    • Das Nichts liefert uns die Bausteine für alles.Hiçlik bize her şeyin yapı taşlarını verir.
    • Aber Dinge existieren nicht nur einfach, Dinge tun etwas.Ama nesneler yalnızca var olmakla kalmaz, bir şeyler de yapar.
    • Die Kräfte sagen den Teilchen, was sie tun können, und wie sie es tun können.Kuvvetler parçacıklara ne yapabileceklerini ve bunu nasıl yapabileceklerini söyler.
    • Fertig ist ein Atom.İşte bir atom hazır.
    • Das Universum ist voller fantastischer Phänomene, wie Leben, Supernova oder Computer.Evren yaşam, süpernovalar ya da bilgisayarlar gibi olağanüstü olgularla dolu.
    Bu videoda dikkat: İlgi cümlesinde was — Ist es das, was wir Vakuum nennen? İlgi cümlesi belli bir isme değil, gösterme zamiri das‘a bağlandığı için was ile başlıyor; alles sözünden sonra da böyledir (etwas, nichts, vieles sözlerinden sonra das da kullanılabilir). İsme bağlanınca zamir isme uyar: Das ist das Teilchen, das wir Photon nennen.
    Video ne anlatıyor? (Türkçe özet)

    Video basit görünen bir soruyla başlıyor: her şey nelerden oluşur? Anlatım moleküllerden atomlara, atomlardan temel parçacıklara iniyor; peki ya temel parçacıklar? Cevap için evren düşüncede tümüyle boşaltılıyor. Geriye kalan boşluk gerçekte boş değil: her yerde, durgun okyanuslara benzeyen alanlar var. Bir alan uyarılınca küçük bir dalga oluşur; bu dalga bir parçacıktır. Alanlar toplam 17 parçacık türü ortaya çıkarır; video bunları üç grupta sunuyor: leptonlar, kuarklar ve bozonlar. Kuarklar ile leptonlar maddeyi oluşturur; parçacıkların ne yapabileceğini ise dört temel kuvvet belirler. Video bunu bir masa oyununa benzetiyor: kuvvetler kurallar, parçacıklar taşlar, evren oyun tahtası. Fizikçiler bu kurama parçacık fiziğinin standart modeli diyor. Bir not: okyanus ve oyun birer benzetmedir ve video konuyu sadeleştiriyor; örneğin standart model dört kuvvetten kütleçekimini kapsamaz.

    Sınıfta kullanmak içinKelimeler videodan önce tahtaya yazılır; fizik bilgisi gerekmez, amaç bilim anlatımının dilini izlemektir. Video ilk kez kesintisiz, ikinci kez üç yerde durdurularak izlenir (1:01–1:48 okyanus, alan ve uyarılma, 1:50–2:26 üç grup ve madde parçacıkları, 3:07–3:34 masa oyunu karşılaştırması). Ardından öğrenciler ikişerli olarak karşılaştırmalardan birini kendi sözleriyle yeniden anlatır; yazma görevi ödev olarak verilebilir.

    Devam edin

    Yeni Almanca içeriklerinden ilk siz haberdar olun

    Yeni ders, sınav kaynağı ve çalışma materyali yayınlandığında e-postanıza kısa bir bildirim gönderelim. İstediğiniz an çıkabilirsiniz.

    Doç. Dr. Y. Emre Sarı · almancaeskisehir.com

    Sıradaki adım

    Benzer Yazılar