Almanca vor Edatı — vor dem Haus, vor zwei Jahren, vor Angst, Angst haben vor: Anlamları ve Kullanımı (Sesli, A1–B1)
vorönünde · önce · -den (korku)
vor’u ilk olarak iki anlamda öğreniriz: yer olarak «önünde» (vor dem Haus), zaman olarak «önce» (vor zwei Jahren). Ama vor bundan fazlasını yapar: «korkudan titremek», «köpekten korkmak» gibi Türkçede «-den» ile kurulan yapılar da Almancada çoğunlukla vor ile söylenir. Bu sayfada vor’un anlamlarını, fiillerini ve kalıplarını bulacaksınız. Almanca kelimelere dokunursanız dinlersiniz.
vor’un anlamları
| Anlam | Örnek | Türkçe |
|---|---|---|
| önünde | Das Taxi wartet vor dem Hotel. | Taksi otelin önünde bekliyor. |
| önüne | Er stellt das Fahrrad vor die Tür. | Bisikleti kapının önüne koyuyor. |
| önce (geçmiş) | Ich bin vor zwei Jahren nach Deutschland gekommen. | İki yıl önce Almanya’ya geldim. |
| önce (sıra) | Wasch dir vor dem Essen die Hände! | Yemekten önce ellerini yıka! |
| sebep (istemsiz) | Das Kind zittert vor Angst. | Çocuk korkudan titriyor. |
| korku, korunma | Ich habe Angst vor Hunden. | Köpeklerden korkuyorum. |
Dativ mi, Akkusativ mi?
vor bir değişken edattır (Wechselpräposition). Yer bildirirken soruya göre hâl değişir:
| Soru | Hâl | Örnek | Türkçe |
|---|---|---|---|
| Wo? (nerede?) | Dativ | Wir treffen uns vor dem Kino. | Sinemanın önünde buluşuyoruz. |
| Wohin? (nereye?) | Akkusativ | Er fährt das Auto vor die Garage. | Arabayı garajın önüne çekiyor. |
Konum edatlarının hepsi için ayrıntı: Wechselpräpositionen.
Zamanda vor: önce
| Almanca | Türkçe |
|---|---|
| vor zwei Tagen | iki gün önce |
| vor einer Woche | bir hafta önce |
| vor dem Unterricht | dersten önce |
| Es ist zehn vor acht. | Saat sekize on var. |
vor bir olayın ne kadar önce olduğunu söyler; hâlâ süren bir durum için seit kullanılır: Ich wohne seit zwei Jahren hier. (İki yıldır burada oturuyorum.) Ayrıntı: Almanca zaman edatları · Karıştırılan kelimeler (seit / vor) · Almanca saatler.
vor mu, bevor mu?
vor bir isimden önce gelir; arkasından bir yan cümle geliyorsa bağlaç bevor kullanılır.
| Almanca | Türkçe |
|---|---|
| Vor dem Frühstück gehe ich joggen. | Kahvaltıdan önce koşuya çıkıyorum. |
| Bevor ich frühstücke, gehe ich joggen. | Kahvaltı etmeden önce koşuya çıkıyorum. |
Sebep bildiren vor: vor Angst, vor Freude
Bir duygu ya da durum yüzünden istemeden olan tepkiler vor ile söylenir. İsim çoğunlukla artikelsizdir.
| Almanca | Türkçe |
|---|---|
| vor Angst zittern | korkudan titremek |
| vor Freude weinen | sevinçten ağlamak |
| vor Kälte zittern | soğuktan titremek |
| vor Müdigkeit einschlafen | yorgunluktan uyuyakalmak |
| vor Lachen nicht sprechen können | gülmekten konuşamamak |
vor alan fiiller ve isimler
Korku, uyarı ve korunma anlatan fiiller vor + Dativ ister:
| Fiil | Örnek | Türkçe |
|---|---|---|
| Angst haben vor + Dat. | Viele Kinder haben Angst vor dem Zahnarzt. | Birçok çocuk dişçiden korkar. |
| sich fürchten vor + Dat. | Sie fürchtet sich vor der Prüfung. | Sınavdan korkuyor. |
| warnen vor + Dat. | Die Polizei warnt vor Glatteis. | Polis buzlanmaya karşı uyarıyor. |
| schützen vor + Dat. | Die Creme schützt vor der Sonne. | Krem güneşten korur. |
| Respekt haben vor + Dat. | Ich habe großen Respekt vor meiner Lehrerin. | Öğretmenime çok saygı duyuyorum. |
| fliehen vor + Dat. | Die Familie ist vor dem Krieg geflohen. | Aile savaştan kaçtı. |
Türkçedeki «-den korkmak» yüzünden Angst haben von denir; doğrusu Angst haben vor‘dur. Edat alan bütün fiiller: Verben mit Präpositionen.
Sık kalıplar
| Almanca | Türkçe |
|---|---|
| vor allem | özellikle, her şeyden önce |
| vor Kurzem | kısa süre önce, geçenlerde |
| nach wie vor | hâlâ, eskisi gibi |
| vor Ort | yerinde, olay yerinde |
| vorm Haus | evin önünde (konuşma dili; açık biçimi: vor dem Haus) |
Türkçe konuşanların sık hataları
| Yanlış | Doğru | Neden? |
|---|---|---|
| Ich habe Angst von Hunden. | Ich habe Angst vor Hunden. | Angst haben vor + Dat. |
| Ich bin seit zwei Jahren gekommen. | Ich bin vor zwei Jahren gekommen. | geçmişte bir an → vor |
| Bevor dem Essen trinke ich Tee. | Vor dem Essen trinke ich Tee. | isimden önce → vor |
| Er stellt das Auto vor dem Haus. | Er stellt das Auto vor das Haus. | Wohin? → Akkusativ |
| Sie weint vor der Freude. | Sie weint vor Freude. | sebep bildiren vor → artikelsiz |
Alıştırmalar
Her cümlede doğru seçeneği işaretleyin. Doğru cevaptan sonra kısa kural notu açılır.
vor: dem, den oder das?
Doğru biçimi seçin.
Das Taxi wartet schon vor … Haus.
Wo? → Dativ: vor dem Haus.
Stell den Müll bitte vor … Tür!
Wohin? → Akkusativ: vor die Tür.
Vor … Prüfung war ich sehr nervös.
Zaman → Dativ: vor der Prüfung.
vor, seit oder bevor?
Doğru kelimeyi seçin.
Wir haben uns … drei Jahren auf einer Party kennengelernt.
Geçmişte bir an → vor.
… du gehst, mach bitte das Fenster zu.
Arkadan yan cümle geliyor → Bevor.
Ich lerne … einem Jahr Deutsch und spreche schon ganz gut.
Hâlâ süren durum → seit.
Verben und Ausdrücke
Doğru edatı seçin.
Meine Schwester hat Angst … Spinnen.
Angst haben vor + Dat.
Der Wetterdienst warnt … einem starken Sturm.
warnen vor + Dat.
Das Kind konnte … Müdigkeit kaum die Augen offen halten.
İstemsiz durum, sebep → vor Müdigkeit.
Sıkça Sorulan Sorular
Almanca vor ne demek?
vor yer bildirirken «önünde, önüne» (vor dem Haus), zaman bildirirken «önce» demektir (vor zwei Jahren, vor dem Essen). Ayrıca istemsiz bir tepkinin sebebini (vor Angst zittern) ve korku, uyarı, korunma fiillerinin nesnesini bildirir (Angst haben vor, warnen vor).
vor Dativ mi Akkusativ mi alır?
Yer bildirirken iki hâli de alır: Wo? sorusunda Dativ (vor dem Kino), Wohin? sorusunda Akkusativ (vor die Tür stellen). Zaman ve sebep bildirirken Dativ alır: vor einer Woche, vor Angst. Angst haben vor, warnen vor gibi kalıplarda da Dativ kullanılır: Angst vor dem Hund.
vor ile seit farkı nedir?
vor bir olayın ne kadar önce olduğunu söyler: Ich bin vor zwei Jahren gekommen (iki yıl önce geldim). seit hâlâ süren bir durumun başlangıcını söyler: Ich wohne seit zwei Jahren hier (iki yıldır burada oturuyorum).
vor ile bevor farkı nedir?
vor bir edattır ve isimden önce gelir: vor dem Essen. bevor bir bağlaçtır ve yan cümle başlatır: bevor wir essen. İkisi de «-den önce» diye çevrilir.
İlgili sayfalar
