N-Deklination — Almanca Zayıf İsim Çekimi (A2/B1)
N-Deklination — Zayıf İsim Çekimi Schwache Nomen · Sadece maskulin isimler · A2/B1
N-Deklination, yalnızca maskulin (der) isimleri etkileyen bir çekim biçimidir. Bu gruba giren isimler, Nominativ dışındaki tüm hâllerde (Akkusativ · Dativ · Genitiv) ve çoğulda -(e)n eki alır. “Schwache Nomen” (zayıf isimler) olarak da bilinir.
Temel kural: Nominativ hariç her yerde -(e)n
| Hâl | Soru | der Student | der Mensch | der Name |
|---|---|---|---|---|
| Nominativ | Wer? | der Student | der Mensch | der Name |
| Akkusativ | Wen? | den Studenten | den Menschen | den Namen |
| Dativ | Wem? | dem Studenten | dem Menschen | dem Namen |
| Genitiv | Wessen? | des Studenten | des Menschen | des Namens |
| Plural (tüm hâller) | – | die Studenten | die Menschen | die Namen |
Not: -en biten isimler (Name, Gedanke, Friede…) Genitiv’de -ens alır: des Namens, des Gedankens.
Örnek cümleler
| Hâl | Örnek cümle | Türkçe karşılığı |
|---|---|---|
| Nominativ | Der Student macht nächste Woche eine Prüfung. | Öğrenci gelecek hafta sınava giriyor. |
| Akkusativ | Ich habe einen Studenten kennengelernt. | Bir öğrenci tanıdım. |
| Dativ | Ich habe mit dem Studenten gesprochen. | O öğrenciyle konuştum. |
| Genitiv | Die Mutter des Studenten war sehr nett. | Öğrencinin annesi çok nazikti. |
Hangi isimler N-Deklination’a girer?
Kural olarak üç grup vardır:
Grup 1
-e ile biten maskulin isimler
Hayvanlar, kişi isimleri, milliyetler (der Deutsche hariç — o sıfat çekimi alır).
der Haseder Affeder Löwe
der Kollegeder Kundeder Zeuge
der Türkeder Franzoseder Brite
Ich kenne den Kunden gut.
Bu müşteriyi iyi tanıyorum.
Bu müşteriyi iyi tanıyorum.
Grup 2
-and, -ant, -ent, -ist, -oge, -at sonekleri
Genellikle Latince veya Fransızca kökenli uluslararası kelimeler.
der Doktorandder Elefantder Student
der Pianistder Biologeder Soldat
der Präsidentder Journalist
Ich spreche mit dem Präsidenten.
Cumhurbaşkanıyla konuşuyorum.
Cumhurbaşkanıyla konuşuyorum.
Grup 3
Diğer maskulin kişi isimleri
Ezberlenmiş liste; sistematik kural yoktur.
der Nachbarder Heldder Graf
der Prinzder Bauerder Rebell
der Herr*
Ich wohne neben dem Nachbarn.
Komşumun yanında yaşıyorum.
Komşumun yanında yaşıyorum.
⚠️ Özel durum: der Herr
Tekilde Herrn (Akk/Dat/Gen), çoğulda Herren.
Ich schreibe an Herrn Müller. — Bay Müller’e yazıyorum.
Tekilde Herrn (Akk/Dat/Gen), çoğulda Herren.
Ich schreibe an Herrn Müller. — Bay Müller’e yazıyorum.
⚠️ Nötr istisna: das Herz
N-Deklination’ın tek nötr istisnası. Dativ: dem Herzen, Genitiv: des Herzens, Plural: die Herzen.
Das Herz des Patienten schlägt regelmäßig. — Hastanın kalbi düzenli atıyor.
N-Deklination’ın tek nötr istisnası. Dativ: dem Herzen, Genitiv: des Herzens, Plural: die Herzen.
Das Herz des Patienten schlägt regelmäßig. — Hastanın kalbi düzenli atıyor.
Alıştırmalar
Doğru çekimi seçin:
-
Ich kenne den ______ persönlich. (der Präsident)
✅ Cevap
den Präsidenten — Akkusativ → -(e)n -
Das Haus des ______ steht leer. (der Bauer)
✅ Cevap
des Bauern — Genitiv → -(e)n -
Wir helfen dem ______. (der Kollege)
✅ Cevap
dem Kollegen — Dativ → -(e)n -
Der ______ kommt aus Frankreich. (der Franzose)
✅ Cevap
Der Franzose — Nominativ → ek yok! -
Ich schreibe an ______ Schmidt. (Herr)
✅ Cevap
an Herrn Schmidt — Akkusativ, Herr özel durum
Altın Kart — N-Deklination özeti
- Sadece maskulin (der) isimler N-Deklination’a girer — feminin ve nötr isimler girmez (Herz istisnası hariç).
- Nominativ hâlinde ek yok; Akkusativ · Dativ · Genitiv ve çoğulda -(e)n eklenir.
- Kolay tanıma: isim -e ile bitiyorsa (Kollege, Türke…) ya da -ant/-ent/-ist ile bitiyorsa (Student, Pianist…) büyük olasılıkla N-Deklination’dadır.
- Sözlükte bazen der Student, -en, -en gibi gösterilir — bu N-Deklination işaretidir.
- Herr ve das Herz‘i ayrıca ezberleyin.
