Almanca Bilim Dili — Wissenschaftssprache: Akademik Yazım (C2)
Bilim Dili
Wissenschaftssprache — seminer ödevi, tez ve makale dili
Almanya’da öğrenim görecek ya da makale yazacak biri için C2’nin asıl sınavı burada. Gramer aynı gramer, ama cümle kuruluşu değişiyor: özne geri çekiliyor, fiil isimleşiyor, iddia yumuşatılıyor. Bu üç hareketi öğrenen kişi akademik metni hem okuyabiliyor hem yazabiliyor.
Aşağıdaki karşılaştırma tablosunu kendi öğrencilerime seminer ödevi öncesi veriyorum. Sol sütun konuşurken kurduğun cümle, sağ sütun aynı cümlenin akademik hâli.
Günlük dil, akademik dil
| Günlük | Akademik | Neden |
|---|---|---|
| Ich denke, dass … | Es ist anzunehmen, dass … | kişisel görüş geri çekilir |
| Man sieht, dass … | Daraus geht hervor, dass … | kaynağı veriye bağlar |
| Viele Leute sagen … | In der Forschung wird argumentiert, … | muğlak atıf yerine alan |
| Das ist wichtig. | Diesem Aspekt kommt eine zentrale Bedeutung zu. | değerlendirme nesnelleşir |
| Wir haben untersucht … | Untersucht wurde … | edilgen, süreç öne çıkar |
| Das kann man ändern. | Dies lässt sich verändern. | lassen + sich kalıbı |
Dört tipik yapı
Zorunluluğu müssen demeden anlatıyor.
Edilgen anlamı verirken cümleyi hafifletiyor.
Yan cümleyi sıfat öbeğine sıkıştırıyor: akademik metnin yoğunluğu buradan geliyor.
Kesin konuşmuyor; veriyle iddia arasına mesafe koyuyor.
Temkinli dil neden şart
möglicherweise · vermutlich · tendenziell · weitgehend · in der Regel
Alman akademik geleneğinde kesinlik iddiası zayıflık sayılıyor. immer ve nie gibi kelimeler ancak veriyle destekleniyorsa yazılıyor.
Kaynak gösterme dili
| Kalıp | Anlamı |
|---|---|
| Laut Müller (2020) … | Müller’e göre … |
| Wie Schmidt (2019) zeigt, … | Schmidt’in gösterdiği gibi … |
| Nach Auffassung von Weber … | Weber’in görüşüne göre … |
| vgl. Koch 2021, S. 45 | karşılaştırınız |
| ebd. | aynı yerde |
Aktarımda Konjunktiv I
Müller argumentiert, der Zusammenhang sei nicht eindeutig belegt.
Bu kip, aktarılan görüşe katılıp katılmadığını belirtmeden konuşmanı sağlıyor.
Türkçe konuşanların takıldığı yerler
1. Cümleyi Türkçe mantığıyla uzatmak
Türkçede uzun ve çok yan cümleli akademik anlatım normal; Almancada cümle uzayınca çekimli fiil sona sıkışıyor ve okunmaz oluyor. İki kısa cümle çoğu zaman daha iyi.
2. Duygu bildiren sıfat kullanmak
❌ ein erschreckendes Ergebnis → ✅ ein auffälliges Ergebnis
Değerlendirme yerine gözlem yazılıyor. Yorum tartışma bölümüne bırakılıyor.
3. »ich« konusunda kararsız kalmak
Bu makalede … → In der vorliegenden Arbeit wird … untersucht.
Bazı alanlarda birinci tekil artık kabul ediliyor ama güvenli yol edilgen ya da die vorliegende Arbeit kalıbı. Bölümünün yazım kılavuzuna bakmak en doğrusu.
4. Deyim ve günlük kalıp karıştırmak
❌ Das Ergebnis war der Hammer. → ✅ Das Ergebnis war bemerkenswert.
Kendini yokla
Akademikleştir: »Ich glaube, dass die Zahlen falsch sind.«
Es ist anzunehmen, dass die Zahlen fehlerhaft sind. Kişisel inanç yerine temkinli çıkarım, falsch yerine daha nötr fehlerhaft.
Yan cümleyi sıfat öbeğine çevir: »die Ergebnisse, die in der Studie beschrieben wurden«
die in der Studie beschriebenen Ergebnisse. Partizip II sıfat gibi çekiliyor ve cümle kısalıyor.
»Müller sagt, dass der Effekt stark ist.« Akademik aktarıma çevir.
Müller zufolge sei der Effekt stark ausgeprägt. Konjunktiv I ile aktarım, sagen yerine kaynak kalıbı.
Bu üç dönüşümü yapabiliyorsan seminer ödevinin dili oturmuş demektir.
