Almanca Ayrılmayan Fiiller (Untrennbare Verben)
Almanca Ayrılmayan Fiillerverstehen, besuchen, erzählen
Bazı Almanca fiillerin öneki cümlede hiç ayrılmaz ve Perfekt’te ge- almaz: verstehen → Ich verstehe → Ich habe verstanden. Bu sayfada sekiz ayrılmayan önek, anlamlarına etkileri, ayrılan fiillerle farkı ve hem ayrılıp hem ayrılmayan önekler var. Almanca kelimelere ve cümlelere dokunursanız dinlersiniz.
Sekiz ayrılmayan önek
Bu önekler fiilin önüne yapışır ve cümlenin neresinde olursa olsun fiilden ayrılmaz. be-, emp-, ent-, er-, ge-, ver- ve zer- vurgusuzdur, vurgu fiil kökündedir: besuchen, verstehen. miss- önekinde vurgu değişebilir: missverstehen.
| Önek | Fiil | Türkçe | Perfekt |
|---|---|---|---|
| be- | besuchen | ziyaret etmek | hat besucht |
| be- | bezahlen | ödemek | hat bezahlt |
| be- | bekommen | almak (eline geçmek) | hat bekommen |
| emp- | empfehlen | tavsiye etmek | hat empfohlen |
| ent- | entscheiden | karar vermek | hat entschieden |
| ent- | entdecken | keşfetmek | hat entdeckt |
| er- | erklären | açıklamak | hat erklärt |
| er- | erzählen | anlatmak | hat erzählt |
| ge- | gefallen | hoşa gitmek | hat gefallen |
| ge- | gehören | ait olmak | hat gehört |
| miss- | missverstehen | yanlış anlamak | hat missverstanden |
| ver- | verstehen | anlamak | hat verstanden |
| ver- | vergessen | unutmak | hat vergessen |
| ver- | verkaufen | satmak | hat verkauft |
| zer- | zerstören | yıkmak, tahrip etmek | hat zerstört |
Akılda tutun: Perfekt’te ge- eklemeyin: «geverstanden», «gebesucht» yanlıştır. Kökü güçlü fiil olanlar güçlü Partizip alır (verstanden, vergessen), zayıf olanlar -t ile biter (besucht, verkauft). miss- önekli fiillerin biçimini ayrıca öğrenin: missverstanden, ama mastarda misszuverstehen; seyrek bir fiilde missgeleitet.
Önek anlamı nasıl değiştirir?
Öneklerin anlamı her fiilde tam aynı değildir, ama bazı eğilimler kelime öğrenmeyi kolaylaştırır.
| Önek | Eğilim | Örnek |
|---|---|---|
| be- | fiili nesneli yapar | antworten auf → eine Frage beantworten |
| ent- | uzaklaşma, çıkarma | entfernen, entkommen |
| er- | bir sonuca ulaşma | erreichen, erleben |
| ver- | değişim, yanlışlık, kayıp | sich verlaufen, verlieren |
| zer- | parçalama | zerbrechen, zerreißen |
| miss- | yanlış, kötü | missverstehen, misstrauen |
| Almanca | Türkçe |
|---|---|
| Ich beantworte deine Frage. | Sorunu cevaplıyorum. |
| Wir haben uns in der Stadt verlaufen. | Şehirde yolumuzu kaybettik. |
| Der Zug erreicht Berlin um zehn Uhr. | Tren Berlin’e saat onda varıyor. |
| Die Vase ist zerbrochen. | Vazo kırıldı. |
Ayrılan ve ayrılmayan fiil farkı
Ayrılan fiillerde (aufstehen, anrufen) önek vurguludur. Çekimli fiilin ikinci sırada olduğu ana cümlede önek ayrılır ve genellikle cümle sonuna gider (Ich stehe früh auf); yan cümlede birlikte yazılır (weil ich früh aufstehe). Partizip II’de ge- önekle kökün arasına girer (aufgestanden); temel fiil zaten ge- almıyorsa araya da girmez: vorbereiten → vorbereitet, ausprobieren → ausprobiert. Ayrılmayanlarda önek hiç ayrılmaz.
| Ayrılan: aufstehen | Ayrılmayan: verstehen | |
|---|---|---|
| Präsens | Ich stehe um sieben auf. | Ich verstehe die Frage. |
| Perfekt | Ich bin aufgestanden. | Ich habe die Frage verstanden. |
| zu + mastar | Es ist schwer, früh aufzustehen. | Es ist schwer, das zu verstehen. |
| Vurgu | aufstehen | verstehen |
Ayrılan fiillerin bütün kuralları: Almanca ayrılan fiiller.
Hem ayrılan hem ayrılmayan önekler
durch-, über-, um-, unter-, wieder- önekleri iki türlü kullanılabilir. Ayrılan kullanımda vurgu önektedir ve anlam çoğunlukla somuttur; ayrılmayan kullanımda vurgu köktedir ve anlam çoğunlukla mecazdır.
| Fiil | Ayrılan (vurgu önekte) | Ayrılmayan (vurgu kökte) |
|---|---|---|
| übersetzen | Die Fähre setzt uns über. (karşıya geçirmek) | Ich übersetze den Text. (çevirmek) |
| umfahren | Er fährt das Schild um. (çarpıp devirmek) | Er umfährt den Stau. (etrafından dolaşmak) |
| wiederholen | Ich hole das Buch wieder. (geri getirmek) | Ich wiederhole die Frage. (tekrarlamak) |
| unterhalten | Halt die Hand unter! (altına tutmak) | Wir unterhalten uns. (sohbet etmek) |
| Almanca | Türkçe |
|---|---|
| Sie hat den Brief ins Türkische übersetzt. | Mektubu Türkçeye çevirdi. |
| Kannst du das bitte wiederholen? | Bunu tekrar eder misin lütfen? |
| Wir haben uns lange unterhalten. | Uzun uzun sohbet ettik. |
Akılda tutun: Günlük dilde en sık kullanılanları ayrılmayan biçimlerdir: übersetzen (çevirmek), wiederholen (tekrarlamak), sich unterhalten (sohbet etmek).
Alıştırmalar
Her cümlede doğru seçeneği işaretleyin. Doğru cevaptan sonra kısa kural notu açılır.
Perfekt ohne ge-
Doğru Partizip II’yi seçin.
Ich habe dich nicht ….
ver- ayrılmaz, ge- almaz → verstanden.
Wir haben gestern unsere Oma ….
be- → besucht.
Er hat sein Handy ….
ver- → verloren.
Sie hat mir das Buch ….
emp- → empfohlen.
Hast du die Rechnung schon …?
be- → bezahlt.
Der Film hat mir gut ….
ge- zaten önek → gefallen.
Satzbau
Türkçe cümlenin doğru Almancasını seçin.
«Soruyu anlamıyorum.» …
verstehen ayrılmaz.
«Erken kalkıyorum.» …
aufstehen ayrılır; ich ile stehe olur, önek sona gider.
«Hesabı ödüyorum.» …
bezahlen ayrılmaz.
«Hikâyeyi anlatıyor.» …
erzählen ayrılmaz.
«Telefonumu unuttum.» …
vergessen → Partizip II vergessen.
zu und Partizip
Doğru biçimi seçin.
Es ist schwer, das ….
verstehen ayrılmaz; zu fiilin önüne gelir (ama missverstehen → misszuverstehen).
Ich versuche, morgen früh ….
Ayrılan fiilde zu araya girer.
Sie hat den Text ins Türkische ….
Çevirmek anlamında ayrılmaz → übersetzt.
Wir sind um sechs Uhr ….
Ayrılan fiil → auf-ge-standen.
Er hat mich leider ….
miss- → missverstanden.
Sıkça Sorulan Sorular
Almancada ayrılmayan fiiller hangileridir?
be-, emp-, ent-, er-, ge-, miss-, ver- ve zer- önekli fiillerdir: besuchen, empfehlen, entscheiden, erklären, gehören, missverstehen, verstehen, zerstören. Bu önekler cümlede fiilden hiç ayrılmaz.
Ayrılmayan fiillerde Perfekt nasıl kurulur?
be-, emp-, ent-, er-, ge-, ver- ve zer- önekli fiillerde Partizip II ge- almaz: verstehen → verstanden, besuchen → besucht, erzählen → erzählt. miss- önekli fiillerin biçimi ayrıca öğrenilir (missverstanden). Yardımcı fiil çoğunlukla haben’dir.
Bir fiilin ayrılıp ayrılmadığını nasıl anlarım?
Öneke bakın. be-, emp-, ent-, er-, ge-, miss-, ver-, zer- hiç ayrılmaz; an-, auf-, aus-, ein-, mit-, zu- gibi önekler ayrılır. durch-, über-, um-, unter-, wieder- iki türlü olabilir: vurgu önekteyse ayrılır, kökteyse ayrılmaz.
bekommen «olmak» mı demek?
Hayır. bekommen «almak, eline geçmek» demektir (Ich bekomme einen Brief). İngilizcedeki become’a benzese de «olmak» werden’dir.
İlgili sayfalar
